Beestenkwartet

Van tekenaar Peter Vos dacht ik dat ik aardig wat had gezien, maar toen ik ging bedenken wat dan precies kwam ik eigenlijk niet verder dan de tekeningen die in de oude LP-hoes het verhaal van Peter en de Wolf vertelden. Dieren zijn Vos' specialiteit. In een zelfportret beeldde hij zichzelf dan ook af als een van hen - uiteraard als een vos, met een vogel die zijn hand stuurt. Op de plek van het hart zit een mol - het hart is blind.

Maar Google kwam met iets dat ik ook nog kende en waar eveneens dieren in voorkomen: zijn Beestenkwartet, dat hij in 1970 in anderhalve week tekende en vrij populair is geworden. Een paar jaar terug kwam het opnieuw uit in gouden editie tijdens de Boekenweek. Dit zijn alleen wel erg rare dieren: onder andere de Snotaap, de Schijtlijster, de Klavierleeuw en de Mafkikker. Op de vier kaarten die het kwartet vormen hun lichaam: kop, torso, midden en poten. En het blijkt dat componist Jurriaan Andriessen (de broer van Louis) zo ver is gegaan om het kwartetspel op muziek te zetten: 12 stukken die in 4 delen gehakt zijn. Je neemt vier mensen die gaan zitten kwartetten, achter elke speler zit een groep musici, en op het moment dat er een kaart wordt uitgegeven wordt het bijbehorende deel gespeeld - met het hele kwartet compleet alle delen in de goede volgorde.

Tijd voor een DVD-versie waarop je dit spel online kunt spelen met de bijbehorende muziek. Kunnen we trouwens ook wel zelf maken. Even een orkestje zoeken.

Lange vingers

Nu, eindelijk, weer verder.

Van zowel Niccolò Paganini als Sergej Rachmaninoff (en trouwens ook van Toetanchamons vader Akhnaton) wordt/werd gedacht dat ze leden aan het syndroom van Marfan. Een genetisch veroorzaakte afwijking van bindweefsel, waardoor je last kunt krijgen van een aantal vervelende symptomen, onder andere bijziendheid en bloedvataandoeningen. Vervorming van het skelet hoort er ook bij en dat leidt in het geval van de Marfanpatienten vaak, naast een smal gezicht, tot arachnodactylie. Spinpotigheid. Je krijgt heel lange vingers.

Uitkijken natuurlijk met medische uitspraken over patiënten die we niet meer kunnen spreken of onderzoeken - ooit las ik de claim dat Mozart stierf aan niet goed doorbakken koteletten ("Ik denk dat ik maar eens stop met deze brief te schrijven, het ruikt hier heerlijk naar vlees" + incubatietijd = klopt precies) en over de casus Akhnaton zou dan ook al een en ander zijn ontkracht. Maar aan de andere kant: of ze nou Marfan hadden of niet, dat Paganini en Rachmaninoff grote tengels hadden is wel duidelijk en aan de suggestie dat het ze vaak genoeg ook een voordeel opleverde hoeven we niet te twijfelen. Rachmaninoff haalde een luxueus anderhalf octaaf op het klavier (van C naar de G, 11 witte toetsen verder) en toen hij door pianist Cyril Smith werd uitgedaagd met een verreikende én verrekkende vijfklank overtrof hij die gewoon met een (even een piano opzoeken om na te spelen) C G E C E - maar dan wel de onderste noot met de wijsvinger en de bovenste met de duim.

Nee, wat dat betreft ben je als arachnodactylische musicus misschien nog niet eens zo slecht af. En daarbij: uiteraard krijg je als geen ander de laatste beetjes uit de Italiaanse en Russische pindakaaspot. Ideaal.

Treinmijmering

Met geen woorden wil ik spreken
over dat wat dagen, weken
op volmaaktheid heeft geleken
en dat eeuwig duren zou

't Is de terugkeer van emotie
die mijn aandacht en devotie
bruut verstoort en nooit eens notie
heeft van dat waar ik op bouw

Vraag me niet in droever tijden
die emotie toch te mijden
en niet langer voort te schrijden
in een leven met een vouw

Want voor mij is het een zonde
onverschillig te verwonden:
weet dat iedere seconde
ik me verder voel van jou.

Saul Concha
Vertaling: Donna Galo

Mijn nieuwe vriend

En tevens de reden dat er van blogresearch even wat minder terecht komt en nieuwe posts daardoor op zich laten wachten. Blijf, met dank, checken: ze komen.

Le Tombeau de Couperin

Momenteel druk bezig met het studeren van dit laatste werk dat Maurice Ravel voor piano solo schreef. Na eerst overwogen te hebben een suite op te dragen aan een Italiaan (het werk zou in eerste instantie Le Tombeau de Scarlatti gaan heten) koos hij er uiteindelijk toch voor het werk te vernoemen naar Couperin (vermoedelijk François Couperin, die werken als dit schreef) en een ode te brengen aan de Franse suites uit de baroktijd. Elk van de zes werken droeg hij op aan steeds een andere vriend die gesneuveld was tijdens de Eerste Wereldoorlog.

Zoals het bij Ravel ging werd praktisch elk werk dat voor orkest was geschreven ook voor piano getranscribeerd en elk werk dat voor piano geschreven was in orkestzetting gebracht. Ben je een briljant orkestrator, moet je dat natuurlijk ook wel een beetje uitbuiten. Het tweede en het zesde deel (Fuga en Toccata) kregen die eer echter niet omdat Ravel ze te pianistisch vond. Maar ik vond op YouTube eindelijk een orkestratie van deze delen, door de vermaarde Jack Jarrett (?). Voor de liefhebber hier te zien, maar als je je wilt beperken kun je hier beter terecht voor het weergaloze laatste deel.

(De fuga, overigens, werd door bevriende pianiste Marguerite Long succesvol ter première gebracht, waarna Ravel opmerkte dat hij niet had gedacht dat ze die uit haar hoofd kon spelen. Daarna lukte het haar niet meer en liet ze het deel weg bij alle volgende uitvoeringen. Zeg, bedankt he?)

Koken met Henri

Naast alle tekeningen en schilderijen die hij van de Moulin Rouge in Parijs maakte was Henri de Toulouse-Lautrec ook verantwoordelijk voor de totstandkoming van een kookboek. Elke vrijdag had hij met zijn vrienden de meest decadente feestmalen, waar hij zelfbedachte of verzamelde recepten voor ze uitwerkte. Ze aten reigers en eekhoorns. Ook gebruikte hij een aalscholver aan een touwtje om mee te vissen. En hij bedacht zijn eigen flamboyante cocktails - de beroemdste: 'Aardbeving', met 4 delen absinth, 2 delen rode wijn en wat cognac. Opgepast.

Die recepten werden verzameld door zijn grote vriend en kunstbeheerder Maurice Joyant. Na Toulouse-Lautrecs dood werden ze in 1901 samen met schilderijen, anecdotes en tekeningen van de schilder door Joyant uitgebracht in een gelimiteerde editie. Een uitgebreidere versie daarvan, The Art of Cuisine, werd voorzien van door Toulouse-Lautrec ontworpen menukaarten. Wat er in staat is allemaal niet echt uit te voeren, maar interessant is het wel. Het komt zelfs tot ingrediënten die we in het Vaticaan moeten zoeken: 'Saint sur le grill'.

Toch waren er in zijn (steen-)rijke familie wel degelijk recepten die het overleefd hebben en ook nog eens uit te voeren zijn. Hier het bijzonder opmerkelijke voorbeeld van Steak á la Toulouse. Blijf kijken, ook al hou je niet van entrecôtes.

Antropodermische bibliopegie

Prachtige tip die ik afgelopen week kreeg, over het kaften van boeken in de 18e en 19e eeuw. In mensenhuid.

Niet ongebruikelijk tijdens de Franse Revolutie, en ook ruim daarvoor al werden anatomieboeken voorzien van de huid van de lichamen die onderzocht waren. Het vermoeden bestaat dat het onder andere gedaan werd omdat chirurgen, die vanwege hun gore arbeid van het snijden in lijken vaak toch nog werden gezien als handarbeiders, hun beroep meer aanzien, verhevenheid wilden geven. Ook transcripties van rechtszaken van ter dood veroordeelden werden met de huid van de moordenaars gekaft, net als testamenten met de huid van degene die ze aflegden. Nog genoeg bibliotheken die wel ergens een dergelijk boek hebben staan. Niet dat het er fris uitziet. Soms is ook nog een tatoeage zichtbaar.

Tijd voor een DeAgostini-verzameltijdschriftenreeks, waarin de anatomie van elk bestaand (zoog-)dier wordt beschreven en waarbij elk deeltje gekaft wordt met de eigen huid van het behandelde dier. Deel 1: De Olifant ligt nu in de winkel voor € 2,49.